Boğaz Kıyısında Öğrenmek: Tarihî Çevrenin Üniversite Deneyimine Katkısı

Üniversite deneyimi yalnızca dersliklerde edinilen akademik bilgilerle şekillenmez. Kampüsün bulunduğu çevre, öğrencilerin şehirle kurduğu ilişki ve günlük yaşamda karşılaştıkları kültürel unsurlar da öğrenme sürecine farklı katmanlar ekleyebilir. İstanbul Boğazı kıyısında konumlanan Bahçeşehir Üniversitesi ve çevresindeki tarihî doku, bu açıdan dikkat çeken bir öğrenme ortamı sunuyor. Gazi Osman Paşa Yalısı da geçmiş ile günümüz arasındaki bağlantıyı görünür hâle getiren yapılardan biri olarak bu çevrenin önemli parçaları arasında yer alıyor.

Beşiktaş, Osmanlı’nın son döneminde yönetim ve diplomasi açısından İstanbul’un merkezlerinden biri hâline geldi. Dolmabahçe, Çırağan ve Yıldız saraylarının aynı tarihî aks üzerinde bulunması, bölgenin mimari ve kültürel karakterini şekillendirdi. Bahçeşehir Üniversitesinin merkez kampüsü de bugün bu tarihî çevrenin içinde konumlanıyor. Üniversitenin resmî kaynaklarında öğrencilerin saraylar, iskeleler ve asırlık yapılarla aynı kentsel doku içerisinde eğitim aldığı vurgulanıyor.

Bu çevrenin dikkat çeken yapılarından Gazi Osman Paşa Yalısının geçmişi 1879 yılına uzanıyor. Sultan II. Abdülhamit’in talimatıyla Gazi Osman Paşa için inşa edilen yapı, ilerleyen yıllarda eğitim kurumuna dönüştürüldü ve 1915’ten itibaren Gazi Osman Paşa Mektebi olarak kullanıldı. Böylece yalının tarihsel kimliğine konut işlevinin yanında eğitimle bağlantılı yeni bir katman da eklendi.

Zaman içerisinde yıkılan yapı, Bahçeşehir Üniversitesi koordinasyonunda yürütülen arkeolojik çalışmalar ve ihya sürecinin ardından yeniden Beşiktaş’ın tarihî silüetine kazandırıldı. Bugün yapıda Senato Salonu, toplantı salonları, çalışma odaları ve farklı kullanım alanları bulunuyor. Üniversitenin yaklaşımında yalı, geçmişin değerleriyle güncel akademik yaşam arasında bağ kuran canlı bir mekân olarak tanımlanıyor.

Tarihî bir çevrede bulunmak, öğrencilerin kenti yalnızca ulaşım sağlanan veya vakit geçirilen bir alan olarak görmesinin ötesinde, çevresindeki mimari ve kültürel katmanları fark etmesine de katkı sağlayabilir. Bir dersin ardından Boğaz kıyısında yürümek, farklı dönemlerden yapılara aynı rota üzerinde rastlamak veya tarihî bir mekânın günümüzde nasıl kullanıldığını gözlemlemek, şehirle kurulan bağı güçlendirebilir.

Gazi Osman Paşa Yalısı ve BAU’nun Beşiktaş’taki tarihî çevresi, İstanbul’un geçmişini günlük yaşamın içinde görünür kılan bir atmosfer oluşturuyor. Boğaz kıyısında eğitim almak; akademik deneyimi kentin mimarisi, kültürel mirası ve yaşayan hafızasıyla aynı zeminde buluşturarak üniversite yaşamına farklı bir perspektif kazandırıyor.